La Llorona: Efsane, Kökenler, Varyasyonlar ve Anlam

La Llorona'nın kim olduğunu, efsanesinin Cihuacóatl ve La Malinche ile nasıl bağlantılı olduğunu ve neden ağlayan kadının güçlü bir kültürel figür olarak kaldığını keşfedin.

Texcoco Gölü'nde bir kadın belirdi ve suyun üzerinde ağladı. O sahne, Bernardino de Sahagún (1499–1590) tarafından kaydedilen altıncı kehanete aittir ve genellikle La Llorona ile ilişkilendirilir; ismi İspanyolca'da yas tutan bir kadını ifade eder.

La Llorona kimdir?

La Llorona, Meksika ve Latin Amerika geleneğinde bir yas figürüdür; Meksika, Orta Amerika ve kuzey Güney Amerika boyunca anlatılmaktadır. İsmi İspanyolca'da ağlayan bir kadını ifade eder ve onun varlığıyla ilişkilendirilen seslere doğrudan bir atıftır.

Merkezi hikaye, onu nehirler, göller, kanallar veya diğer su kütlelerinin yanında yerleştirir. Düşürdüğü çocukları aradığı söylenir, karanlık çöktüğünde ortaya çıkar ve yas içinde çağrıda bulunur. En tanıdık versiyon onu, bir nehirde iki oğlunu öldüren ve ardından onların öldüğü yere bağlı kalan Maria olarak tanımlar.

Onun çığlığı genellikle şöyle verilir: "Mis hijos! Mis hijos! ¿Dónde están mis hijos?" İngilizce'de bu, "Oğullarım! Oğullarım! Oğullarım nerede?" anlamına gelir. Bu sözler hikayeyi hemen tanınabilir kılar; ortam, çocukların yaşı ve figürün görünümü değişse bile.

La Llorona, tek bir sabit karakter değildir ve tek bir kabul edilen kökeni yoktur. Hikayesi, bir aile trajedisini, daha eski Yerli imgelerini, bölgesel su ruhu geleneklerini ve daha sonra Meksika tarihinden figürlerle olan ilişkileri birleştirir. Bu karışım, anlatıların aynı çığlığı paylaşırken, onun kim olduğu ve nerede göründüğü hakkında farklılık göstermesini açıklar.

Boğulan çocukların hikayesi

En iyi bilinen versiyonda, Maria'nın iki oğlu vardır. Babalarıyla ilgili bir kriz sonrası, çocukları bir nehre götürür ve onları boğar. Yaptığının farkına varması çok geç gelir. Maria daha sonra nehir kenarında çocukları arar, ancak ölüm onu onlardan kalıcı olarak ayırmıştır.

Nehrin önemi, hem suçun sahnesi hem de geçemediği sınır olmasıdır. La Llorona'nın su boyunca hareketi, özel bir yası tekrar eden bir kamu karşılaşmasına dönüştürür: insanlar onu görmeden önce sesini duyarlar ve ses, onun cezasını yaratan çocukların ölümüne geri işaret eder.

Hikaye aynı zamanda çocuklara anlatılan bir uyarı işlevi görür. Bir nehir kenarındaki gece çığlığı insani bir kaynağa verilir ve suya yakın dolaşmanın tehlikesi daha kolay hatırlanır. Ancak hikayeyi basit bir derse indirgemek, duygusal gücünü kaçırır. Maria, aynı anda anne, katil, yas tutan ve hayalet figürüdür. Onun acısı, boğulan çocuklar için sorumluluğu silmez.

Farklı anlatımlar trajedinin nedenini değiştirir. Bazıları bir kocanın terk etmesini vurgularken; diğerleri kıskançlık, utanç veya umutsuzluğa odaklanır. Maria ismi, iki oğul, nehir ve tekrar eden arayış en yaygın tanınan yapıyı oluşturur, ancak sözlü anlatım her topluluğun detayları ayarlamasına izin verir.

En eski yazılı iz

La Llorona ile bağlantılı en eski belgelenmiş yazılı materyal, modern Maria hikayesinin tam, kesin bir versiyonu değildir. Bu, Bernardino de Sahagún'un Meksika'nın İspanyol fethi öncesi sekiz uğursuz kehanetten biri olarak tanımlanan bir kadının hikayesidir.

Sahagún 1499'dan 1590'a kadar yaşamıştır. Altıncı kehanette, Cihuacóatl ile ilişkilendirilen bir kadın, Texcoco Gölü'nden çıkar ve yas tutar. Gölün içinden çıkışı ve tekrar eden çığlıkları, daha sonraki La Llorona anlatımlarının önemli özelliklerine benzer; özellikle figürün su ve yas ile bağlantısı.

Bu ayrım önemlidir. Sahagún'un kaydı, ilgili unsurları belgeler, ancak her modern anlatımın o anda yazılmış tam bir anlatıdan türediğini kanıtlamaz. Hesap, Maria'yı kadın olarak kurmaz, iki boğulmuş oğulun tanıdık hikayesini sağlamaz ve Yerli geleneklerin ve sömürge dönemi anlatımının nasıl birleştiğini belirlemez.

Bu nedenle, insanlar La Llorona'nın ilk yazılı kaydını sorduğunda, dikkatli cevap, Sahagún'un altıncı kehanetinin figürün imgeleriyle bağlantılı erken belgelenmiş bir kaynak olduğudur. Bu, La Llorona efsanesinin tamamının kesin bir ilk el yazması değildir. Yazılı iz, Texcoco Gölü'nden çıkan yas tutan bir kadının geleneğin daha eski bir katmanına ait olduğunu gösterir.

Cihuacóatl, La Malinche ve kimlik

Cihuacóatl, önemli bir ön-Kolomb öncesi bağlantı sağlar. Sahagún'un altıncı kehanetinde, yas tutan kadın bu Aztek tanrıçası ile ilişkilendirilir. Bu ilişki, La Llorona'ya, çocuklarını öldüren bir annenin sonraki hikayesinin ötesinde, kutsal ve politik bir boyut kazandırır.

La Llorona ayrıca, Hernán Cortés'in tercümanı olarak görev yapan Nahua kadını La Malinche ile ilişkilendirilir. Bu La Malinche bağlantısı, genellikle hayalet figürünü fetih, kültürel kopma veya ihanet sembolü olarak çerçeveler. Bu, hikayeye katman ekleyen bir yorumdur, evrensel olarak kabul edilen bir tanımlama değildir.

Tarihsel detaylar, basit bir denklemi karmaşıklaştırır. La Malinche, Hernán Cortés'ten Martín Cortés adında bir oğul doğurmuştur; bu, ismiyle bilinen ilk belgelenmiş melez Meksikalı olarak kabul edilir. Modern hikaye annelik, ayrılık ve dünyalar arasında sıkışmış çocuklar etrafında döndüğü için, bazı anlatıcılar La Malinche'nin tarihini La Llorona ile bağlar.

Bu bağlantılar ayrı kalmalıdır. Cihuacóatl, Texcoco Gölü ile ilişkilendirilen daha eski kehanete aittir; La Malinche, İspanyol fethinin ve sonrasının tarihine aittir; Maria ise en iyi bilinen aile trajedisine aittir. Yorumda örtüşürler, ancak hiçbiri her La Llorona versiyonunun tek kökeni olarak sunulamaz.

Amerika'daki bölgesel versiyonlar

La Llorona, Puebla, Guanajuato, Guadalajara, Hidalgo, Ciudad de México ve Estado de México ile bağlantılı anlatımlarda belirli bir sıklıkta görünür. Bu Meksika ortamlarında, temel desen tanınabilir kalır: bir kadının çığlığı, suyla bağlantı ve çocuklara odaklanmış yas.

New Mexico versiyonu, ortam ve aile koşullarına daha spesifik bir şekil verir. Orada, anne çocuklarını Rio Grande'ye atar. Çocuklar, kocası ayrıldığında muhtemelen altı veya yedi yaşındaydılar; bu detay, terk edilmenin hikayenin hemen nedenlerinden biri olmasını sağlar. Bu anlatım, Texcoco kehaneti veya her Meksika versiyonu ile değiştirilebilir olarak ele alınmamalıdır.

Gelenek ayrıca Texas'ta da görülmektedir; burada La Llorona, eyalette belki de en çok bilinen hayalettir. Meksika ve Amerika Birleşik Devletleri'nin ötesinde, efsane Orta Amerika ve kuzey Güney Amerika'da da bulunur. Topluluklar arasında hareket, merkezi figürü korurken nehir, aile geçmişi ve neden su kenarında kaldığı üzerinde değişiklik yapmaya yardımcı olmuştur.

Bu bölgesel varyasyonlar, sözlü geleneğin nasıl yol aldığını gösterir. Bir anlatımda adı geçen bir nehir, başka bir anlatımda göl, kanal veya yerel kıyı haline gelebilir. Çığlık ve yaslı anne süreklilik sağlar; coğrafya yerel anlamı sunar.

La Llorona nasıl tanımlanır

En yaygın görsel profil, La Llorona'yı uzun siyah saçlı beyaz kıyafetli bir kadın olarak gösterir. Görüntü sade ama ayırt edicidir: soluk giysi onu geceden ayırırken, saçları yüzünü kısmen gizler veya çerçeveler.

Yüzü versiyonlar arasında değişir. Bazı anlatımlar ona bir at yüzü verir; daha sık olarak, korkunç bir boşluktadır. O boşluk, tanınabilir bir insan kimliğinden uzaklaşarak, neredeyse tanıdık görünen ancak okunamayan bir figürle karşılaşmanın şokuna yönlendirir.

Ellerinin de yüzü kadar akılda kalıcı olabilir. Kaydedilen bir tanımda, uzun tırnakları ay ışığında parlayan teneke gibi parıldar. Bu detay, nehirler ve gözyaşları ile ilişkilendirilen, aksi takdirde akışkan bir figüre sert, yansıtıcı bir nitelik ekler.

La Llorona geleneğini yöneten tek bir görünüm yoktur. Beyaz kıyafet, siyah saç, okunamaz bir yüz ve parlayan tırnaklar tekrar eder, ancak her anlatım, kadının ne kadarının görülebileceğine karar verir.

Sözlü hikayeden kültürel olguya

La Llorona'nın sözlü anlatımlardan yazılı ve kamu temsilciliğine geçişi, geleneğin tek bir tarihsel dönemle sınırlı olmadığını gösterir. Bess Lomax Hawes, 1960'larda Kaliforniya'daki bir genç tutukevinde dolaşan hikayeler hakkında klasik bir makale olan "La Llorona in Juvenile Hall"ı yazdı. Ortam, hikayenin daha eski formlarıyla en çok ilişkilendirilen nehirler ve göllerden uzakta bir topluluk içinde nasıl işlev görebileceğini gösterir.

Efsane ayrıca Edward Garcia Kraul ve Judith Beatty tarafından bir kitapta yayımlandı. Bu tür bir derleme, karşılaşmaları ve anlatımları korurken, onları dolaştıkları toplulukların dışındaki okuyuculara sunar.

Bir kamu heykeli figüre fiziksel bir varlık kazandırır. Meksika'nın Xochimilco adasında, 2015 yılında La Llorona'nın bir heykeli yaratılmıştır. Diğer bir tanım, Meksiko Şehri'nin Xochimilco bölgesinde, dekoratif çakıl tabanlı ve hindistancevizi liflerinden yapılmış bir etekle tanımlanan bir taş heykeli belirtir.

Bu heykel, bir versiyonun tarihsel olarak doğru olduğunu kanıtlamaz. Bunun yerine, La Llorona'nın sözlü uyarı ve aile hafızasından kitaplara, araştırmalara, turizme ve sivil sergilemelere geçebileceğini gösterir; su ve kayıpla olan bağlantısını korur.

La Llorona modern ekran kültüründe

2019 korku filmi The Curse of La Llorona, figürü 17. yüzyıl Meksika'sından bir hayalet olarak sunar. Bu seçim, çağdaş bir filme tarihsel bir başlangıç noktası verirken, aynı zamanda hayaleti modern bir korku izleyicisi için yeniden şekillendirmesine olanak tanır.

Film uyarlamaları genellikle sözlü anlatımların açık bırakabileceği kararlar alır. La Llorona'ya görünür bir beden vermek, onun görünümüne yönelik kurallar belirlemek ve eylemlerini planlı bir anlatı ile bağlamak zorundadırlar. Bu nedenle, ekran versiyonu gerilim, fiziksel tehdit ve tanımlanmış bir doğaüstü düşmanı vurgular.

Bu seçimler, daha geniş La Llorona efsanesini değiştirmez. Bunlar, Maria, Cihuacóatl kehaneti, La Malinche veya yerel bir nehir etrafında dönen anlatımlar arasında bir uyarlamayı temsil eder. Filmi bu geleneklerle karşılaştırmak, tanınabilir figürü 2019 izleyicisi için oluşturulan belirli hikayeden ayırmaya yardımcı olur.

Sıkça Sorulan Sorular

La Llorona İngilizce'de ne anlama geliyor?

La Llorona, İspanyolca'da kelime anlamıyla "ağlayan kadın" demektir. İsim, kadının tekrar eden çığlıklarına ve bir nehirde kaybolan çocuklarla olan bağlantısına atıfta bulunur. İngilizce anlatımlar genellikle İspanyolca ismi korur çünkü bu, figürü Meksika, Orta Amerika, Güney Amerika ve Texas versiyonları arasında tanımlar.

La Llorona ağlarken ne der?

La Llorona geleneksel olarak "Mis hijos! Mis hijos! ¿Dónde están mis hijos?" diye ağlar. İngilizce anlamı, "Oğullarım! Oğullarım! Oğullarım nerede?"dir. Bu ifade, sesini doğrudan boğduğu çocuklara ve hikayenin en iyi bilinen versiyonundaki ölümlerinin ardından gelen arayışa bağlar.

La Llorona La Malinche ile bağlantılı mı?

La Llorona, Hernán Cortés'in tercümanı olarak görev yapan Nahua kadını La Malinche ile ilişkilendirilir, ancak iki figür evrensel olarak aynı kişi olarak ele alınmaz. La Malinche, Hernán Cortés'ten Martín Cortés adında bir oğul doğurmuştur; bu, ismiyle bilinen ilk belgelenmiş melez Meksikalı olarak kabul edilirken, ayrı bir gelenek La Llorona'yı Cihuacóatl ile bağlar.

La Llorona'nın nerede göründüğü söyleniyor?

La Llorona'nın nehirler, göller ve kanallar dahil olmak üzere su kütlelerinin yanında göründüğü söylenir. New Mexico versiyonu onu Rio Grande'de yerleştirirken, Sahagún'un altıncı kehaneti ile ilgili yas tutan bir kadını Texcoco Gölü'nde yerleştirir. Sıkça Meksika ile bağlantılı yerler arasında Puebla, Guanajuato, Guadalajara, Hidalgo, Ciudad de México ve Estado de México bulunur.

La Llorona ile bağlantılı en eski belgelenmiş kaynak nedir?

La Llorona ile bağlantılı en eski belgelenmiş kaynak, Bernardino de Sahagún'un sekiz uğursuz kehanetten altıncısının hikayesidir. 1499'dan 1590'a kadar yaşayan Sahagún, Cihuacóatl ile ilişkilendirilen bir kadının Texcoco Gölü'nden çıktığını tanımlar; ancak bu, her modern La Llorona versiyonu için tek bir kesin köken kanıtlamaz.

Powered by GetYourGuide
Xochimilco Ekolojik Turu – Kalabalıktan Uzak
başlangıç $325.00★ 5.0 (40)
Müsaitliği kontrol et